Chảo thép carbon: ưu nhược điểm, cách tôi chảo và so sánh với gang, chống dính
Chảo thép carbon là loại chảo được dập từ tấm thép có hàm lượng carbon cao, không phủ lớp chống dính hóa học. Trong bếp nhà hàng, đây là "ngựa thồ" quen thuộc để xào lửa lớn, áp chảo và chiên trứng, vì vừa chịu nhiệt tốt vừa nhẹ hơn gang nhiều. Với bếp gia đình, chảo thép carbon đang được nhiều người quan tâm như một lựa chọn bền lâu thay cho chảo chống dính phải thay định kỳ. Bài viết giúp anh chị hiểu rõ ưu nhược điểm, cách tôi chảo và cách so sánh với các vật liệu khác.
Chảo thép carbon là gì, khác gì chảo gang?
Cả thép carbon và gang đều là hợp kim sắt – carbon, nhưng gang có hàm lượng carbon cao hơn và được đúc khuôn, còn thép carbon được cán mỏng rồi dập tạo hình. Khác biệt này dẫn đến cảm giác sử dụng rất khác nhau: thành chảo thép mỏng hơn nên nóng nhanh, phản ứng nhanh khi tăng giảm lửa và nhẹ tay hơn; trong khi gang dày, lâu nóng nhưng giữ nhiệt bền. Điểm chung là cả hai đều cần tôi dầu để tạo lớp màng chống bám và chống gỉ.
Ưu điểm và nhược điểm của chảo thép carbon
Ưu điểm nổi bật:
- Chịu nhiệt cao: không có lớp phủ nên có thể xào lửa lớn, cho vào lò nướng mà không lo hỏng lớp chống dính.
- Nhẹ hơn gang: dễ xóc chảo, phù hợp món xào kiểu Á.
- Bền: nếu bị gỉ hay bong lớp tôi, chỉ cần chà sạch và tôi lại, chảo vẫn dùng tiếp.
- Càng dùng càng trơn: lớp seasoning dày dần theo thời gian.
Nhược điểm cần biết:
- Cần tôi chảo ban đầu và lau khô sau mỗi lần rửa, nếu không sẽ gỉ.
- Không hợp món chua nấu lâu như sốt cà chua, canh chua vì axit làm mòn lớp tôi.
- Màu chảo sẽ loang lổ, chuyển nâu rồi đen dần; đây là bình thường nhưng có người không thích.
- Chảo mỏng có thể hơi cong nếu sốc nhiệt mạnh, ví dụ dội nước lạnh khi chảo đang rất nóng.
Cách tôi chảo thép carbon mới
Tùy hãng, chảo mới có thể đã được tôi sẵn hoặc được phủ một lớp dầu, sáp bảo vệ chống gỉ khi vận chuyển. Anh chị nên đọc hướng dẫn đi kèm trước. Quy trình phổ biến như sau:
- Rửa sạch: dùng nước nóng, nước rửa chén và miếng chà để loại bỏ lớp bảo vệ (nếu nhà sản xuất yêu cầu). Lau khô.
- Hơ nóng: đặt chảo lên bếp lửa vừa đến khi bề mặt khô hoàn toàn và hơi đổi màu.
- Tráng dầu mỏng: dùng khăn giấy và kẹp gắp xoa một lớp rất mỏng dầu có điểm bốc khói cao, sau đó lau bớt cho đến khi bề mặt gần như khô.
- Nung: tiếp tục đun đến khi dầu bốc khói và ngừng khói, chảo chuyển màu nâu vàng rồi sẫm dần. Lặp lại 3–5 lượt.
- Nấu món nhiều dầu: vài lần đầu nên phi hành, chiên khoai, xào rau nhiều dầu để bồi thêm lớp tôi.
Một mẹo được nhiều đầu bếp dùng là xào vỏ khoai tây với muối và dầu trong 10 phút để giúp lớp tôi đều hơn. Nguyên lý tôi dầu tương tự gang, anh chị có thể tham khảo thêm bài cách sử dụng chảo gang lần đầu.
So sánh chảo thép carbon với chảo gang và chảo chống dính
| Tiêu chí | Chảo thép carbon | Chảo gang trần | Chảo chống dính |
|---|---|---|---|
| Trọng lượng | Trung bình | Nặng | Nhẹ |
| Tốc độ nóng | Nhanh | Chậm | Nhanh |
| Giữ nhiệt | Khá | Rất tốt | Thấp hơn |
| Lửa lớn, lò nướng | Tốt | Tốt | Hạn chế, tùy lớp phủ |
| Chăm sóc | Tôi dầu, lau khô | Tôi dầu, lau khô | Dễ, tránh dụng cụ kim loại |
| Tuổi thọ | Rất lâu, phục hồi được | Rất lâu, phục hồi được | Giới hạn theo lớp phủ |
Tóm lại: thép carbon nằm giữa hai lựa chọn còn lại. Anh chị thích áp chảo giữ nhiệt lâu và không ngại nặng thì chọn gang, xem thêm bài chảo gang Lodge. Cần chiên trứng, cá nhanh gọn, ít chăm sóc thì chảo chống dính vẫn tiện hơn, tham khảo bài chảo chống dính loại nào tốt và nhóm chảo chống dính.
Gợi ý một số mẫu chảo thép carbon
Dưới đây là vài mẫu tiêu biểu ở các mức giá khác nhau, thông tin theo dữ liệu sản phẩm hiện hành:
- Chảo thép carbon BK (thiết kế Hà Lan, sản xuất tại Trung Quốc), giá 583.200đ: lựa chọn dễ tiếp cận để làm quen với thép.
- Chảo thép carbon Lodge sản xuất tại Mỹ, có các size 20.32cm, 25.4cm, 30.8cm, giá 1.641.600đ.
- Chảo thép carbon hai quai cầm Lodge, nặng 1.2kg, giá 1.877.600đ: hai quai ngắn tiện cho vào lò nướng.
- Chảo thép Super Iron Vita Craft sản xuất tại Nhật Bản, size 26cm và 28cm, giá 1.825.800đ.
- Chảo thép sâu lòng Super Iron Vita Craft, giá 2.173.200đ, hợp món xào đảo nhiều.
Xem đầy đủ các mẫu tại danh mục chảo thép carbon hoặc toàn bộ các loại chảo.
Câu hỏi thường gặp về chảo thép carbon
Chảo thép có độc không?
Chảo không có lớp phủ hóa học; lớp đen trên bề mặt là dầu ăn đã được nung thành màng. Một lượng sắt rất nhỏ có thể đi vào thức ăn, tương tự khi dùng chảo gang.
Chảo bị gỉ phải làm sao?
Chà sạch phần gỉ bằng miếng chà và chút muối hoặc giấm loãng, rửa lại, lau khô rồi tôi dầu vài lượt như chảo mới.
Chảo thép carbon dùng bếp từ được không?
Được, thép carbon nhiễm từ tốt. Anh chị nên chọn đáy chảo vừa vùng nấu và tránh bật công suất tối đa khi chảo rỗng để hạn chế cong vênh.
Có nên rửa chảo bằng máy rửa chén?
Không nên. Máy rửa chén làm trôi lớp tôi và để chảo ướt lâu, rất dễ gỉ.
Nếu anh chị sẵn sàng chăm sóc một chút, chảo thép carbon sẽ là món đồ bếp bền bỉ và ngày càng dễ dùng. Cần tư vấn chọn size hay hướng dẫn tôi chảo, vui lòng liên hệ Hotline/Zalo 0915 431 433 hoặc ghé showroom Bếp Xanh tại 63 C18, P. Bảy Hiền, TP.HCM.
Cần tư vấn chọn sản phẩm?
Nhắn Zalo hoặc gọi hotline, nhân viên Bếp Xanh tư vấn đúng kích cỡ, chất liệu và gửi ảnh thực tế sản phẩm.